Anosmia — qasja klinike
Humbja e shqisës së nuhatjes (anosmia) ose reduktimi i saj (hiposmia) mund të jenë simptom i gjendjeve të ndryshme — nga rinosinusiti kronik dhe polipet e hundës deri te dëmtimi postviral i epitelit olfaktor.
Kur të dyshojmë në këtë gjendje?
Çrregullimi i nuhatjes është e dobishme ta hetojmë aktivisht në anamnezë, pasi pacientët shpesh nuk e raportojnë spontanisht. Është veçanërisht e rëndësishme të pyesim për: kohëzgjatjen e simptomave, fillimin e papritur ose gradual, praninë e obstruksionit ose sekretimit nazal, infeksionet e mëparshme virale të traktit respirator superior dhe shoqërinë me simptoma të tjera neurologjike.
Simptomat kryesore dhe konsideratat diferenciale
Anosmia konduktive lind për shkak të një pengese fizike (edemë mukozale, polipe, sekretim) që parandalon molekulat aromatike të arrijnë epitelin olfaktor. Anosmia sensorineurale lind për shkak të dëmtimit të epitelit olfaktor ose nervit (postviral, posttraumatike, neurodegjerative).
Vlerësimi diagnostik fillestar
Rinoskopia anteriore dhe endoskopia e hundës mund të identifikojnë shkaqet konduktive (edemë, polipe, sekretim). CT i sinuseve është e dobishme të konsiderohet kur dyshohet për RSK ose anomali anatomike.
Trajtimi konservativ
Për anosmitë konduktive, trajtimi i shkakut themelor (kortikosteroide intranazale për edemë/polipe, irrigim salin) mund të çojë në rikuperimin e nuhatjes. Për anosmitë postviral, terapia e stërvitjes olfaktore (OTT) — nuhatja sistematike e 4 substancave aromatike dy herë në ditë — është ndërhyrja e vetme me përfitim klinik të provuar.
Kur të konsiderojmë vlerësim shtesë ose specialist?
Vlerësimin specialist është e dobishme të konsiderojmë kur: anosmia zgjat më shumë se 3 muaj pa përmirësim, kur nuk ka shkak konduktiv të qartë, kur ka simptoma neurologjike shoqëruese, ose kur anosmia është unilaterale (kërkon përjashtimin e shkakut intrakranial).
Përmbajtje të lidhura në portal
Eksploroni faqet e detajuara, algoritmet, fjalorin e termave dhe mjetet edukative të lidhura me këtë temë.